भामतीव्याख्या

तद्भूताधिकरणविषयः

तद्भूतस्य तु नातद्भावो जैमिनेरपि निय­मा­त्त­द्रू­पा­भा­वेभ्यः ।
आरो­ह­व­त्प्र­त्य­व­रो­होऽपि कदा­चि­दू­र्ध्व­रे­तसां स्यादिति मन्दा­श­ङ्का­नि­वा­र­णा­र्थ­मि­द­म­धि­क­र­णम् । पूर्वधर्मेषु यागहोमादिषु । रागतो वा गृहस्थोऽहं पत्न्या­दि­प­रि­वृतः स्यामिति ।

नियमं व्याचष्टे –
तथाहि अत्य­न्त­मा­त्मा­न­मिति ।

अत­द्रू­प­ता­मा­रो­ह­तु­ल्य­ता­भावं व्याचष्टे –
यथाच ब्रह्मचर्यं समाप्येति ।

अभावं शिष्टाचाराभावं विभजते –
न चैवमाचाराः शिष्टा इति ।
अति­रो­हि­ता­र्थ­म­न्यत् ॥ ४० ॥